Iedereen heeft wel een beeld bij ruimtelijke kwaliteit, maar een goede definitie is niet zomaar te geven. In de Nota Ruimtelijke Ordening uit 1988 staat: ‘Het ruimtelijk beleid is er op gericht de gebruikswaarde van een gebied te vermeerderen, de belevingswaarde te verhogen en de toekomstwaarde te vergroten. De concrete invulling van die ruimtelijke kwaliteit zal daarbij van geval tot geval verschillen’ (Ministerie van VROM, 1988: 6). Deze drie begrippen zijn niet nieuw, Vitruvius gebruikte ze reeds in 60 v. Chr. om de kwaliteit van bouwwerken te omschrijven. Een uitwerking van de begrippen door Habiforum is hier te vinden.
In 2001 hebben Hooimeijer c.s. de drie waarden gekruist met belangen en zo het begrip in een matrix geoperationaliseerd. De matrix is opgenomen op p. 6 van het Futura essay over ruimtelijke kwaliteit en op de website ruimtexmilieu.
Meer achtergrondinformatie over de definitie van ruimtelijke kwaliteit is te vinden in de recente Habiforum publicatie ‘Ruimtelijke kwaliteit in gebiedsontwikkeling’ (aug. 2009).
Visie op Ruimte moet de bewustwording vergroten bij corporatie-medewerkers dat zij invloed hebben op de ruimtelijke kwaliteit van Brabant. Naast deze doelstelling, is de visie ook een middel om het gesprek over ruimtelijke kwaliteit te voeren met externe Brabantse instellingen. Als eigenaar van ruim 80.000 woningen zijn we op zoek naar de wijze waarop we met onze verantwoordelijkheid kunnen en willen omgaan. Het vertrekpunt was het rapport ‘Brabantstad Mozaïek’ (opgesteld door de vijf steden uit Brabantstad). In de expertmeeting kwam de “wat-vraag” aan de orde. Wat is ruimtelijke kwaliteit en zijn hier normen voor?
Symposium Wonen in Brabant
In de workshop duurzaamheid en ruimtelijke kwaliteit gaat Martin Liebregts (Architecten en adviesbureau Bouwhulpgroep) in op ‘het eigene’ van het gebouw, de plek en de omgeving. Hij start met de vraag wat we kunnen leren van het verleden. Wat zeggen de context, de verschillende schaalniveaus en het gebruik? Zo lukt het om kwaliteiten te benoemen (en dat is meer dan mooi of lelijk) en hieraan ambitie en toekomstwaarde te koppelen. Toekomstwaarde is de schakel tussen duurzaamheid en ruimtelijke kwaliteit. De oproep aan de deelnemers na een discussie over de betaalbaarheid van ruimtelijke kwaliteit: kijk uit dat je niet voor problemen van het moment oplossingen bedenkt voor de langere termijn.
In 2009 heeft Futura twee debatten over ruimtelijke kwaliteit georganiseerd om het begrip ruimtelijke kwaliteit te onderzoeken.
Conferentie Brabant Bijzonder
Op 5 februari was de conferentie over ruimtelijke en regionale kwaliteit in Brabant. Hieronder kunt u het verslag van die dag downloaden.
Orientatiecursus ruimtelijke kwaliteit
Tijdens twee orienterende cursusdagen in 2009 hebben medewerkers van Futuracorporaties kunnen kennismaken maken met ruimtelijke kwaliteit. Hieronder vind u twee presentaties.